Valkenswaard is de belangrijkste plaats in de gemeente Valkenswaard. Per 1 januari 2007 had deze kern 20.418 inwoners. In Carnavalstijd wordt Valkenswaard aangeduid als Striepersgat. Deze naam vloeit voort uit het woord striepen, dat het verwijderen van de nerf van een tabaksblad betekent, een onderdeel van de productie van sigaren en herinnert aan de uitgebreide sigarenindustrie die Valkenswaard heeft gekend. Het grondgebied van Valkenswaard ligt ingeklemd tussen de beekdalen van de Dommel en de Tongelreep. Bij de laatstgenoemde rivier liggen de Visvijvers van het landgoed Valkenhorst. Ten noorden van de plaats liggen naaldbossen, die echter deels in beslag worden genomen door een groot en niet-toegankelijk golfterrein. Hier bevinden zich ook een paar vennen: Langven, Galgenven, Peetersven, Rietven en Groote Meer. Ook ten zuiden van Valkenswaard, in een heide-ontginningsgebied, liggen nog vennen temidden van stukjes overgebleven bos: Schaapsloopven, Brugven, Taamven en Meelbergsven. Deze zijn deels in het natuurgebied Malpiebeemden opgenomen.

De Malpie vinden we ten zuiden van Valkenswaard, ten westen van de Dommel. Ook hier zijn weer vennen te vinden, en bovendien heide en droge naaldbossen. Men kan hier wandelen en fietsen.
Verder vindt men nog een kleinschalig gebied waar al eeuwenlang landbouw bedreven werd. Landschappelijk bijzonder is daar de Venbergse Watermolen